vorige                                                                                 volgende



Krijg je dat weer... Schrijf je een blog, is de vraag: Wie is Stephen Sondheim...?


Op de site van The Donmar Warehouse, waar hij dus 11 oktober langskomt, staat hij omschreven als:


‘America’s greatest living composer of musicals’


Geliefd bij de critici en bij de musicalartiesten, omdat zijn werk uitdagend is, inhoud heeft. Toch is het zo, dat als je de gemiddelde musicalbezoeker vraagt wie Stephen Sondheim is, de meeste je het antwoord schuldig moeten blijven... Het grote publiek komt niet naar zijn voorstellingen. De volkstammen gaan liever naar een spektakel als Les Misèrables of de shows van Andrew Lloyd Webber. Een zeer wijdverbreide misvatting over musical is dat het of alleen maar frivool met veren, dans, zang en lach-of-ik-schiet is of dat het sentimenteel drama is met personages van bordkarton in een groot, spectaculair decor, die de meest vreselijke dingen meemaken zonder zich te ontwikkelen als personage en met meeslepende liedjes waarin de personages al hun geheimen direct uitzingen voor het publiek.


Stephen Sondheim, ook wel de Shakespeare van de musical genoemd, doet het juist anders. Hij denkt vanuit de plot - geschreven door een van zijn vele scriptschrijvers, die hij per project uitzoekt op basis van wie er het beste bij past. Een lied mag nooit de plot ophouden, maar moet het juist verder helpen. Personages tonen vaak hun tegenstrijdige gevoelens in de liedjes waardoor ze rond worden, echte mensen. Veel van zijn voorstellingen gaan over intermenselijke relaties, contact maken met elkaar. Vaak moet je moeite doen om zijn muziek tot je toe te laten en je te laten verleiden door de melodie. Na een keer horen is het niet altijd mee te neuriën. Zijn teksten gaan ergens over. Hij past zijn stijl per project aan, aan wat er vereist wordt om de voorstelling zo goed mogelijk te maken. Zo zijn is de score altijd typerend voor zijn personages. En vaak zitten zijn teksten vol met woordspelingen en slimme rijmvondsten, die het geheel alleen maar verrijken en niet verstoren.


Alles leuk en aardig, maar waar zou je hem van kunnen kennen? Hij schreef de liedteksten voor West Side Story (1957), op muziek van Leonard Bernstein, en voor Gypsy (1959), met muziek van Jule Styne, schreef hij ook de liedteksten. (Gypsy wordt wel de King Lear van de musical genoemd, vanwege de enorme, dragende vrouwelijk hoofdrol: Gypsy Rose Lee. Deze rol wordt altijd gespeeld door een van de grootheden van de musical op dat moment. De rol is oorspronkelijk geschreven voor Ethel Merman en werd later ook gespeeld door Angela Lansbury, Betty Midler (in een TV-versie), Bernadette Peters en Patti LuPone. Gypsy lijkt elk decennium met veel succes weer op Broadway terug te keren.)


Daarna ging Sondheim ook de muziek schrijven voor zijn musicals: A Funny Thing Happend on the Way to the Forum (1962); Anyone Can Whistle (1964) (geflopt, maar door de toch gemaakte LP een ‘cult’ hit geworden); Evening Primrose (1966) (een voor televisie geschreven musical); Company (1970) (zijn grote doorbraak als componist/tekstschrijver); Follies (1971); A Little Night Music (1973) (met de grootste hit van Sondheim ‘Send in the Clowns’); Pacific Overtures (1976); Sweeney Todd (1979) (In 2007 verfilmd door Tim Burton, met Johnny Depp en Helena Bonham Carter); Merrily We Roll Along (1981) (de grote flop van het duo Prince/Sondheim. Toch een van mijn favorieten die ik heel graag live zou willen zien); Sunday in the Park with George (1984) (winnaar van Pulitzer Prize for best drama 1985); Into the Woods (1987); Assassins (1990) (nog favoriet van mij, waar ik een moord voor zou doen om live te zien); Passion (1994); Bounce (2003); The Frogs (oorspronkelijk geschreven in 1974 en uitgevoerd in het zwembad van Yale, naar de komedie van Aristophanes - 405 v.Chr. In 2004 herschreven opgevoerd op Broadway. Dit keer in een theater); Road Show (2008) (een herschreven versie van Bounce). Dan ontbreekt nog Saturady Night, geschreven in 1954, maar toen nooit uitgevoerd vanwege het overlijden van de producent. Deze voorstelling had zijn Broadway debuut moeten worden. Na zijn succes met West Side Story, Gypsy en A Funny Thing... wilde Sondheim niet dat deze voorstelling gespeeld werd. Pas in 1997 is de voorstelling in Engeland geproduceerd. In 2000 speelde Saturday Night eindelijk in New York. Sondheims reactie op deze off-Broadway productie? "I don't have any emotional reaction to Saturday Night at all — except fondness. It's not bad stuff for a 23-year-old. There are some things that embarrass me so much in the lyrics — the missed accents, the obvious jokes. But I decided, Leave it. It's my baby pictures. You don't touch up a baby picture — you're a baby!"


In 2010 is Sondheim 80 geworden en dat is wereldwijd groots gevierd, ook hier in Nederland bij het M-Lab, Amsterdam.


Tsja, je kan er allemaal wel heel veel over zeggen, maar je kan er beter naar luisteren... Dus even wat Sondheim:




































































































































                                                                                

Stephen Sondheim 2

zaterdag 4 september 2010 (17:21)

‘Being Alive’ uit Company, hier gezongen door Raul Esparza in de 2006 Broadway revival,

verkrijgbaar op DVD.

‘Send in the Clowns’ uit A Little Night Music, hier gezongen door Judi Dench tijdens een gala ter ere van producent Cameron Macintosh (Hey, Mr. Producer! - 1998), verkrijgbaar op DVD. Zij speelde in 1995 de rol van Desiree Armfeld in de National Theatre productie van A Little Night Music.

‘Getting Married Today’ uit Company, hier gezongen door Heather Laws in de 2006 Broadway revival,

verkrijgbaar op DVD.

‘Sunday’ uit Sunday in the Park with George, hier gezongen door Mandy Patinkin en de cast in de 1984 originele Broadway productie, verkrijgbaar op DVD.




© 2012 Wibus Theaterproducties / Pitt de Grooth

Welkom        CV        Voorstellingen        Blog & Teksten        Video’s        Foto’s        Links        Contact