Welkom        CV        Voorstellingen        Blog & Teksten        Video’s        Foto’s        Links        Contact

vorige                                                                                 volgende


Branden - gezien op 11/11/2011, in Toneelschuur Haarlem.


[toneel - drama]


Na zich jarenlang in stilzwijgen te hebben gehuld sterft Nawal Marwan. In haar nalatenschap vraagt zij haar kinderen, Jeanne en Simon, op zoek te gaan naar hun dood gewaande vader en hun broer, van wiens bestaan ze eerder niet wisten. Met tegenzin beginnen Jeanne en Simon aan deze reis die hen voert naar hun eigen wortels, naar een land in oorlog in het Midden-Oosten. Heden en verleden lopen in het stuk door elkaar heen. We volgen twee parallelle zoektochten: die van Nawal Marwan naar de zoon die ze bij zijn geboorte heeft moeten afstaan, en die van haar tweelingkinderen naar hun vader en broer. Langzaam maar zeker wordt hen allemaal een meedogenloze waarheid onthuld. 

 

Branden is een reis naar het inferno van onze tijd. Het laat de oneindige spiraal zien van geweld en tegengeweld, van moord en doodslag. Ondanks dit alles strijdt Nawal voor het doorbreken van de cyclus van haat en vergelding, en blijft ze, al moet ze er voor zwijgen, kiezen voor de liefde.  


Bron: www.rotheater.nl

 

Ik hoorde voor het eerst over Branden in september 2010. Licht- en decorontwerper Marc Heinz zei me dat ik deze voorstelling MOEST zien, en dat hij nu draaide in het Theaterfestival. Ik zat toen midden in de laatste loodjes van Karakter en heb de voorstelling moeten laten schieten. Gelukkig kreeg ik laatst een herkansing. Zonder verder iets van de voorstelling te weten ben ik in de zaal gaan zitten en heb het op me af laten komen.


A
ls de voorstelling begint zijn we al in een stilistisch vormgegeven woestijn van zwarte sintels. Er hangt een enorm wit laken. De eerste die spreekt is Goedele Derick, een zeer geestige Vlaamse actrice, als de notaris van Nawal. Zij spreekt de tweeling toe en geeft hen de opdracht van hun overleden moeder. Een erg fijne verrassing is dat Nasrdin Dchar meespeelt, recent winnaar van het Gouden Kalf. Zo zie je maar, hoe goed ik me heb voorbereid op deze voorstelling.


Het eerst uur van deze tweeënhalf uur durende voorstelling voelde ik me erg ongemakkelijk. Er wordt zeer afstandelijk gespeeld, met veel wisselende nationaliteiten in de cast (ik lees later dat er amateurs tussen zitten). Het gaat toch niet een verplichte multiculti voorstelling worden? En dan ook nog opzichtig niet het Arabische land noemen waar het zich allemaal afspeelt. Wat moet ik hier nou precies mee? Ik twijfel nog wat ik er van vind als ik ineens toch gegrepen wordt door het verhaal.


De voorstelling wordt meeslepend, intrigerend en boven al ontroerend, door de briljante vormgeving in combinatie met het geheel in eigen tempo vertellen van een krachtig verhaal. De amateurs vertederen en ontroeren door hun oprechtheid, het al dan niet vlekkeloze Nederlands en de overtuiging die ze in hu
n spel leggen. Het is duidelijk dat ze regelmatig uit eigen, of vergelijkbare, ervaring praten. Daar staan een aantal acteurs tegen over die glashelder en vlijmscherp in hun spel zijn. Fania Sorel kreeg een terechte nominatie voor de Theo D’or voor deze rol. Wat een aanwezigheid, haar blik zegt vaak al genoeg. De kracht, het verlies en de liefde weet ze zo helder te vangen in haar spel dat het op het einde niet soapachtig wordt. Met twee prachtige brieven begrijp je die hele vrouw, haar liefde, haar haat en de reis die ze tijdens haar leven niet heeft kunnen afmaken. Sorel laat Nawal van kind tot oude vrouw overtuigen. Een fascinerende rol om naar te kijken.

Fania Sorel & Nasrdin Dchar in Branden.


Ook de overige rollen worden zeer overtuigend gespeeld, waar voor mij met name Nasrdin Dchar, Goedele Derick, Yahya Gaier (als alle mannelijke bijrollen) en Bright Omansa Richards er uitspringen. Die laatste heeft, zo vond ik op internet, een persoonlijke geschiedenis die dicht bij de zijn rol ligt. Hij is kindsoldaat geweest, naar Nederland gekomen en daar de toneelschool gedaan. En nu speelt hij een volwassen geworden kind soldaat. Met zijn gebrekkige Nederlands en Engels is hij niet makkelijk te verstaan, maar zijn aanwezigheid, uitstraling en overtuiging zijn adembenemend. Hij weet exact de lading die hij zijn woorden en spel mee moet geven.




Bright Omansa Richards in Branden.


Voeg daarbij de vorm van de
voorstelling. Regelmatig zien we schaduwspel, inclusief poppen, een kinderlijke eenvoud die zeer helder is en overtuigend. Kinderen zijn ballonnen, door doeken neer te leggen op de sintels veranderen we van sfeer en meer heb je niet nodig.


De tekst van Wajdi Mouawad, in vertaling van Tom Kleijn, doet klassiek aan. De Griekse tragedies (met name Oedipoes en de Oresteia) klinken erdoorheen, en niet alleen in de thematiek. De regie van Alize Zandwijk benadrukt dat nog eens door het bij vlagen afstandelijke spel, de terugkerende dubbelrollen

Goedele Derick, Fania Sorel, Yahya Gaier en

Nastaran Razawi Khorasani in Branden.


van Derick en Gaier en het tempo. De voorstelling heeft één ritme en dat verandert niet meer. Die rustige manier van vertellen gaat maar door, ook als je naar de climax gaat en je tegenwoordig dan altijd moet versnellen. Niet hier. Hier vertellen we stoïcijns door. Tot het einde. Tot het laatste woord gesproken is. Tot het licht dooft en het publiek als één man op staat. En je beseft je daarna pas dat het stuk tweeënhalf uur duurde. En het had langer mogen duren. Nog slecht enkele keren te zien Den Bosch, Den Haag en Rotterdam. Ga dat zien!




Links: Nastaran Razawi Khorasani, Rechts: Esther Scheldwacht, Yahya Gaier en Nasrdin Dchar in Branden.



fotografie door Leo van Velzen 




Branden is het tweede deel van een vierluik van Wajdi Mouawad met als titel Bloed van de Beloften. De stukken gaan over het zoeken naar wortels; over waar je vandaan komt en wie je ouders zijn. Dit seizoen brengt het Ro Theater ook het eerste deel uit Mouawads vierluik: Kust.

 




© 2012 Wibus Theaterproducties / Pitt de Grooth

Branden

woensdag 16 november 2011 (14:03)